De kustwacht waakt over de zee

Kustwacht

Drones in dienst van maritieme veiligheid

Het debat over drones blijkt niet louter technologisch, maar draait vooral om veiligheid, interoperabiliteit en paraatheid. Onbemande systemen worden gezien als een aanvulling op bestaande middelen, niet als vervanging van menselijk optreden. De oefening van kosten-efficiëntie moet telkens opnieuw worden gemaakt, in dit opzicht is de inzet van drones niet altijd de beste keuze.

FRONTEX Belgische delegatie Olivier Huygens, Eefje Deweer en Filip Reinquin

Op 15 en 16 april 2026 nam België deel aan de ECGFF–Frontex workshop “Advancing EU Maritime Drone Capabilities” in Warschau.

We dienen eerst te weten wat er op zee gebeurt om daarna te kunnen reageren. Drones in al zijn vormen bieden een meerwaarde bij de maritieme beeldvorming. Vanuit de Europese agentschappen voor grenscontrole (FRONTEX) voor maritieme veiligheid (EMSA) en voor visserijcontrole (EFCA) wordt heel wat ondersteuning geboden om de systemen te testen en in plaats te stellen.

Het debat over drones blijkt niet louter technologisch, maar draait vooral om veiligheid, interoperabiliteit en paraatheid. Onbemande systemen worden gezien als een aanvulling op bestaande middelen, niet als vervanging van menselijk optreden. De oefening van kosten-efficiëntie moet telkens opnieuw worden gemaakt, in dit opzicht is de inzet van drones niet altijd de beste keuze.

Luchtdrones (UAV’s) zijn intussen goed ingeburgerd bij veel kustwachtautoriteiten en beschikken over een zekere maturiteit, al blijven integratie in commando & controlestructuren en nationale regelgeving een aandachtspunt. Onderwaterdrones (UUV’s) kennen een snelle opmars, terwijl het operationeel gebruik van onbemande oppervlaktevaartuigen (USV’s) nog duidelijk achterblijft. Gezien de meeste van de kustwachtactiviteiten net plaatsvinden op zee lijkt dit niet logisch, maar de beeldvorming gebeurt vaker vanuit een andere hoek dan waar de activiteit plaatsvindt.

Vanuit FRONTEX werd een Roemeens pilootproject als succesvol vermeld, waarbij men teams in de context van Multipurpose Maritime Operations, gemixt samenstelt. De operatie eenheid bestaat deels uit Europese Coast guard operatoren, opgeleid in de ‘Coast Guard academy’ en deels uit leden afgevaardigd vanuit de nationale organisaties. Tactische aansturing en inzet van de vaartuigen blijft in Roemeense handen.

Praktijkvoorbeelden uit onder meer Italië, Portugal, Frankrijk, Noorwegen en IJsland toonden aan dat gezamenlijke oefeningen en proefprojecten helpen om nieuwe technologie sneller en veiliger operationeel inzetbaar te maken.

De Belgische delegatie bestond uit Olivier Huygens (Scheepvaartpolitie), Filip Reinquin (Douane en Accijnzen) en Eefje Deweer (Kustwacht).